بررسي اهداف طراحي لرزه اي بناهاي ضروري بتني در آئين نامه 2800

يكي از اهداف آئين نامه طراحي لرزه اي ايران، تعيين حداقل ضوابط و مقررات براي طرح و اجراي ساختمانها در برابر اثرهاي ناشي از زلزله است به گونه اي كه بناهاي ضروري (ساختمانهاي با اهميت خيلي زياد ) ، در زمان وقوع زلزله هاي شديد (زلزله طرح) بدون آسيب عمده سازه اي قابليت بهره برداري بدون وقفه خود را حفظ كنند. براي نيل به اين هدف ، ضوابطي بايد ارائه گردد تا رفتار سازه را در محدوده قابل قبول و متناسب با اهداف بيان شده نگه دارد. ادعاي قابليت بهره برداري سازه در برابر زلزله، مقدار ضريب رفتار را به عددي بين يك تا دو محدود مي كند در صورتيكه در آئين نامه نه تنها اين مسئله مد نظر قرار نمي گيرد، بلكه در آن، استفاده از سيستم هاي با عنوان ويژه براي بناهاي ضروري در مناطق با خطر نسبي زياد و خيلي زياد، اجباري اعلام مي گردد. از آنجائيكه اين سيستم ها، داراي ضريب رفتارهاي ( R) بزرگي هستند، مقاومت ارتجاعي مورد نياز آنها، كه از تقسيم نيروي واقعي زلزله بر ضريب رفتار به دست مي آيد ، بسيار كوچك خواهد بود و لذا اينگونه سازه ها براي نيروي زلزله كوچكي طراحي مي شوند. بدين ترتيب انتظار مي رود سازه هاي با اهميت خيلي زياد، به دليل مقاومت ارتجاعي كم ، حتي در برابر زلزله هاي ضعيف و متوسط هم ، متحمل تغييرشكلهاي غير ارتجاعي زياد گردند كه قطعا، قابليت بهره برداري آنها را در برابر زلزله هاي شديد زير سوال خواهد برد. هدف از ارائه اين مقاله، بررسي اهداف آئين نامه 2800 در طراحي بناهاي ضروري بتني و ارزيابي ميزان موفقيت آنها در نيل به اهداف ارائه شده مي باشد. براي اين منظور چند ساختمان بتني از نوع قاب خمشي با تعداد طبقات مختلف (با عنوان بناهاي ضروري و معمولي) انتخاب گرديد كه بر اساس ضوابط آئين نامه 2800 بارگذاري و براساس آئين نامه ACI طراحي شد. به منظور بررسي اهداف آئين نامه 2800، ساختمانهاي انتخابي با استفاده از ضوابط FEMA و به كمك تحليل پوش اور (تحليل استاتيكي غير خطي) مورد ارزيابي قرار گرفت. نتايج نشان مي دهد، كه ساختمانهاي طراحي شده بر اساس آئين نامه 2800 ، هدف قابليت بهره برداري را در برابر زلزله هاي شديد تامين نمي كند.