اجراي تونل بروش مكانيزه با استفاده از TBM در توده سنگهاي ضعيف (مطالعه موردي گير كردن و توقف دستگاه TBM در تونل انتقال آب قمرود)

تونلسازي مكانيزه در ا يران با استفاده از ماشين هاي تونلزني تمام مقطع به طور قابل ملاحظه اي رو به افزايش است . ملاحظاتي از جمله شرايط زمين شناسي ، نوع دستگاه ،(Tunnel Boring Machine)TBM مشخصات و قابليت ماشين ، به منظور بهبود عمليات تونلسازي ضروري است . اين مقاله مخاطرات بالقوه اي را كه باعث گير كردن و توقف دستگاه در متراژ 30Km+245m
تونل انتقال آب قمرود ( قطع ه هاي 3و 4) در خرداد ماه سال 1384 شد ه اند، بيان مي كند . در اين پروژه تونلزني در توده سنگ داراي لاي ه بندي و شكستگي ( شامل مارن، اسليت ، گرافيت، سنگ آهك به همراه رگه هاي كوارتزيتي ) انجام مي شود . توده سنگ داراي لايه بندي ضعيف گاهي به همراه سنگهاي خرد شده بوده كه اين امر باعث بوجود آمدن تغيير شكلهاي بزرگ پس از
حفاري، ناپايداري در برخي مقاطع و ريزش سنگ به داخل تونل شده است . در برخي از بخشهاي تونل بروز پديده مچاله شوندگي ، جريان يافتگي توده سنگ سينه كار و همگرائي تونل باعث افزايش بارهاي وارده به پوسته سپر و ناپايداري موضعي توده سنگي شده است . به عبارت ديگر دستگاه TBM در اثر ريزش توده سنگ بر ر وي كله حفار TBM و سپر و نيز همگرائي سريع تونل متوقف شده است . براي جلوگيري از گير كردن و توقف ماشين تمهي دات ي از قبيل : تغيير در دريچه هاي ورودي مواد در كله حفار، افزايش گشتاور و نيروي پيشران ماشين، رفتار سنجي مناسب و كافي ، حفاري در حالت تك سپري و دستورالعمل انجام عمليات تزريق طراحي و اعمال شد و نتايجي بدست آمد كه در اين مقاله به آنها پرداخته شده است.