بررسي اثر ساختمان و بافت خاك بر حركت فلزات سنگين شيرابه زباله

مهم ترين عامل آلودگي منابع آب در محل دفن مواد زائد جامد، شيرابه توليدي از اين مواد است كه مخاطرات بهداشتي و زيست محيطي را براي انسان و جانوران ايجاد مي كند. هدف از اين پژوهش ارزيابي اثر ساختمان و بافت خاك بر حركت فلزات سنگين در شرايط رطوبتي اشباع مي باشد. در اين پژوهش از طرح فاكتوريل با 2 فاكتور در قالب بلوك هاي كامل تصادفي با سه تكرار استفاده شد. تيمارهاي آزمايشي شامل بافت خاك ( لوم شني و لوم رسي) و ساختمان خاك (دست خورده و دست نخورده) بودند. جهت برقراري جريان اشباع ماندگار، شدت جرياني معادل بيشترين ضريب آبگذري تيمارها، به ستون هاي خاك اعمال گرديد. پس از برقراري جريان ماندگار حجمي از شيرابه زباله معادل 1 پورواليوم كه محتوي فلزات سنگين نيكل، مس، روي، كادميوم و سرب بود به ستون هاي خاك اضافه شد، سپس آبشويي ستون ها تا 5 برابر حجم آب منفذي ادامه يافت. نمونه برداري از زه آب به فواصل 2/0 حجم آب منفذي انجام شد. نتايج بدست آمده از رسم منحني هاي رخنه نشان داد كه اختلاف معني داري در حركت فلزات سنگين در تيمار هاي آزمايشي وجود داشت. در ستون هاي خاك دست نخورده پيك منحني رخنه سريع تر و بالاتر از ستون هاي خاك دست خورده مشاهده شد، كه علت آن را مي توان به حضور جريان ترجيحي در ستون هاي دست نخورده نسبت داد. در ستون هاي دست نخورده، با بافت لوم رسي خروج فلزات سريع تر بود، در حالي كه در ستون هاي دست خورده، سرعت خروج فلزات در بافت لوم شني بيشتر بود كه نشان گر تأثير مثبت رس در بهبود و توسعه ساختمان خاك و جذب بيشتر فلزات و غير متحرك بودن آن ها در خاك هاي لوم رسي نسبت به خاك هاي لوم شني مي باشد.