بررسي جايگاه و مفهوم همسايگي در كالبد شهر اسلامي (نمونه موردي: شهر يزد)

از جمله مسائل همواره مطرح و مشترك بين جامعه شناسان و روانشناسان محيطي، بحث پيرامون انگيزه اصلي در نحوه شكل گيري كالبد محيط مصنوع در طي تاريخ زندگي بشر بوده است، طبق نظر اكثر انديشمندان اقليم و فرهنگ همواره دو عامل اصلي در شكل دهي به كالبد بنا و بافت شهر بوده است و در اكثر م وارد خواست هاي آييني و فرهنگي مردم با التزامات اقليمي غلبه و برتري داشته است. يكي از ويژگي هاي اصلي فرهنگ اسلامي رفتار اجتماعي سالم و رعايت حقوق ديگران است. در اين ميان همسايگان جايگاه ويژه اي مي يابند و به اين ترتيب يكي از خصيصه هاي اصلي شهر اسلامي احترام به حقوق شهروندي است كه نمود كالبدي خود را هماره به عنوان يكي از عوامل اصلي در شكل گيري بافت شهري داشته است. در واقع بدين ترتيب شهر اسلامي تبلور قوانين و آداب اجتماعي دين مبين اسلام مي گردد. در اين مقاله با توجه به اهميت برآورده ساخت نيازهاي اجتماعي انسان در محيط خانه و خانواده به بررسي چگونگي پاسخگويي به اين نياز در محله هاي سنتي قديمي اين سرزمين پرداخته شده و جهت مصداق عيني آن شهر يزد انتخاب گردديده است. بدين نحو ا بتدا مقتضات كالبدي يك مجموعه همسايگي كه بتواند منجربه تقويت روابط اجتماعي افراد و داشتن شهري سالم شود، مورد بررسي قرار مي گيرد و سپس به نحوه پايخگويي به اين نياز در محلات سنتي اين سرزمين تحت تأثير فرهنگ اسلامي ايران پرداخته مي شود.