شناسائي آلايندههاي كيفي در مصب رودخانه كارون بزرگ و ارائه راه حلهاي مديريتي در جهت بهبود كيفيت آن

استان خوزستان با مساحتي حدود 64746 كيلومتر مربع بين 47 درجه و 41 دقيقه تا 50 درجه و 39 دقيقه طول شرقي و 29 درجه و 58 دقيقه تا 33 درجه و 4 دقيقه عرض شمالي در جنوب غرب ايران قرار دارد . اين استان با وجود پنج رودخانه بزرگ و پر آب ( كارون، دز، كرخه، زهره و جراحي ) سالانه حدود 33 درصد حجم آبهاي سطحي كشور را بخود اختصاص داده است . آب و هواي آن بجز در برخي از مناطق كوهستاني شمالي و شرقي، داراي اقليمي خشك و نيم خشك ميباشد، بنحوي كه متوسط بارندگي ساليانه آن حدود 24 ميليمتر و دوره بارندگي 6ً معمولا بين مهرماه تا ارديبهشت ماه است . متوسط درجه حرارت در دوره گرما، كه از ارديبهشت آغاز و تا مهرماه ادامه دارد، حدود 31/2 درجه سانتيگراد و حداكثر آن گاهي اوقات به بيش از 50 درجه سانتيگراد ميرسد . در طول زمستان متوسط درجه حرارت حدود 14/9 درجه سانتيگراد و حداقل آن بندرت ممكن است , به چند درجه زير صفر نيز برسد . رودخانه كارون از زرد كوه بختياري واقع در غرب اصفهان در محلي موسوم به كوهرنگ سرچشمه گرفته و پس از بهم پيوستن رودخانههاي كبار، آب كوهرنگ و آب جونقان در محل بهشت آباد، رودخانه كارون را تشكيل ميدهند . طول اين رودخانه حدود 890 كيلومتر و حوضه آبريز آن منطقهاي به وسعت 64470 كيلومتر مربع است . شمال و شمال شرق اين حوضه گسترده، كه حدود 45000 كيلومتر مربع است , را مناطق مرتفع كوهستاني سلسله جبال زاگرس، فرا گرفته و حدود 20000 كيلومترمربع ديگر از نواحي جنوب و جنوب غرب را دشتها و مناطق كم ارتفاع جلگه خوزستان در بر ميگيرد . در حال حاضر مجموع ظرفيت بالقوۀ آبهاي تجديد شوندۀ كشور برابر 149 ميليارد مترمكعب ميباشد، كه 93 ميليارد مترمكعب آن مربوط به آبهاي سطحي داخلي، 12 ميليارد مترمكعب ديگر آبهاي ورودي به كشور و 44 ميليارد مترمكعب آن آبهاي زيرزميني است . سهم آب هر نفر 2500 مترمكعب ميباشد، كه حدود 60 در صد آن يعني 1500 مترمكعب به مصارف ديگر ميرسد . از اين ميزان 100 مترمكعب براي مصارف شرب، 40 مترمكعب صنعت و مابقي 1360 مترمكعب، به بخش كشاورزي اختصاص دارد . با توجه به اين كه در 25 سال آينده، جمعيت ايران حدود دو برابر مقدار فعلي يعني به 140 ميليون خواهد رسيد، بنابراين سهم سرانه آب در كشور نيز بجاي 2500 مترمكعب به نصف آن يعني 1250 مترمكعب تقليل خواهد يافت و به همين ميزان ورودي فاضلابهاي صنعتي، خانگي و كشاورزي به محيط زيست نيز همه ساله بخش اعظم منابع آبي كشور را آلوده خواهند كرد . لذا در اين مطالعه سعي خواهد شد، با توجه به نتايج آناليز كيفي نمونههاي آب در 9 ايستگاه مطالعاتي واقع در مناطق جزر و مدي در مصب رودخانه كارون به مجاورت اروندرود در استان خوزستان ( نواحي مسكوني آبادان و خرمشهر ) ، ميزان اكسيژن محلول در آب، مقدار PH جهت مصارف مختلف , تغييرات BOD و COD كه نمايانگر ورود پسابها و مواد شيميايي به آب رودخانه و همچنين ورود فاضلابهاي انساني و كودهاي حيواني به داخل جريانات آبي، كه موجب افزايش تركيبات ازته در فصول بهار ميشوند و نيز وجود فلزات سنگين نظير نيكل، سرب، كادميم و جيوه در آب رودخانه , مًخصوصا ايستگاه بهمنشير ( متوسط سالهاي (82 – 78 مورد ارزيابي و تجزيه و تحليل قرار خواهند گرفت و روشهاي بهبود مديريت كيفي، ارائه طريق خواهد شد .