بررسي تأثيرپذيري هيدروليك جريان از زبري در سرريزهاي تاج دايرهاي با استفاده از مدل فيزيكي

برتري سريز هاي تاج دايره اي نسبت به بيشتر سازه هاي اندازه گيري و كنترل جريان آب، داشتن الگوي جريان ريزشي پايدار، راحتي عبور اجسام شناور از روي آنها،سادگي طراحي، زياد بودن ضريب جريان و از همه مهم تر قابليت طراحي در مقياس بزرگ و هزينه اجرا و بهره برداري كمتر، باعث گرديده كاربرد وسيعي در مهندسيهيدروليك به عنوان ساختمان هاي تخليه آب داشته باشد. از آنجائيكه در اجراي سرريزهاي تاج دايرهاي از مصالح ساختماني مختلف با زبريهاي متفاوت استفاده مي-شود، لذا شناخت هيدروليك جريان عبوري از اين سرريزها، در عمل و بهرهبرداري از اين سازهها بسيار مفيد و غير قابل انكار مينمايد . در اين تحقيق جهت بررسي اثر اندازه زبري بر هيدروليك جريان سرريزهاي تاج دايرهاي، شامل پروفيل سرعت، ضريب تخليه و نيمرخ طولي جريان آزمايشات متعددي بر روي مدل فيزيكي در شرايط 0 ميليمتر( و ميكرومولينه / هيدروليكي متفاوت، انجام شد. نيمرخ طولي سطح آب و پروفيل سرعت در مقاطع مختلف به ترتيب با استفاده از رقومسنج نقطهاي )با دقت 1 0 سانتيمتر برثانيه( برداشت گرديد / مدل نيكسون )با دقت 1 . 7 سانتيمتر / 02 سانتيمتر، پهناي 00 سانتيمتر و شعاع قوس 5 / حدود 000 آزمايش بر روي سرريز به ارتفاع 5 ساخته شده از جنس پلي اتيلن انجام شد. نتايج نشان داد به ازاي يك دبي ثابت، افزايش زبري باعث افزايش رقوم سطح آب در بالادست تاج سرريز ميگردد. هرچه زبري نسبي سرريز افزايش يابد ضريب تخليه كاهش مييابد. از طرفي تأثير زبري نسبي بر ضريب تخليه، در زبريهاي نسبي كمتر قابل ملاحظهتر است. شكل نيمرخ سرعت در مقاطع بالادست تاج سرريز بشدت با نيمرخ سرعت بر روي تاج سرريز متفاوت است، درحاليكه براي مقاطع پاييندست تاج سريز توزيع نيمرخ سرعت از همان توزيع سرعت روي تاج سرريز تبعيت ميكند. همچنين افزايش زبري باعث ميشود پروفيل سرعت جريان در روي تاج يكنواختتر گرديده و ميانگين سرعت بالاتري بخود اختصاص دهد. در مجاورت تاج سرريز تأثير زبري بر روي مقدار سرعت در مقايسه با سطح آب كمتر است.